Aktualności
Kanał RSS1 MARCA- DZIEŃ PAMIĘCI ŻOŁNIERZY WYKLĘTYCH
02.03.2020
1 marca obchodzimy Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych.
Żołnierze Wyklęci to walczący z reżimem stalinowskim byli członkowie rozwiązanej 19 stycznia 1945 roku Armii Krajowej. Zdecydowali się oni pozostać w podziemiu i kontynuować walkę w ramach takich organizacji jak Delegatury Sił Zbrojnych, Ruchu Oporu Armii Krajowej, Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość, Konspiracyjnego Wojska Polskiego, Narodowej Organizacji Wojskowej, Narodowych Sił Zbrojnych, Wielkopolskiej Samodzielnej Grupy Operacyjnej "Warta" i innych. Prowadzili walkę partyzancką, pozostając w podziemiu. Propaganda komunistyczna przedstawiała ich bardzo negatywnie, jako przestępców i bandytów. Ich jedyną winą był brak zgody na Polskę jako kraj zależny od sowieckiej dominacji. Nie zgodzili się pójść na żaden kompromis z władzą komunistyczną. Za walkę o niepodległość w latach 1944- 63 byli bezwzględnie prześladowani przez komunistyczny Urząd Bezpieczeństwa.
Temat walki Żołnierzy Wyklętych z ZSRR był mało popularny także w niepodległej Polsce po 1989 roku. Przez lata III Rzeczpospolitej rzadko poruszano temat bohaterskich czynów podziemia niepodległościowego. Dopiero w 2001 roku Sejm podjął uchwałę, w której "uznał zasługi organizacji i grup niepodległościowych, które po zakończeniu II wojny światowej zdecydowały się na podjęcie nierównej walki o suwerenność i niepodległość Polski", oddając w ten sposób hołd poległym i pomordowanym oraz wszystkim więzionym i prześladowanym członkom organizacji Wolność i Niezawisłość. Był to pierwszy tak poważny hołd oddany Żołnierzom Wyklętym przez władze III Rzeczpospolitej.
W 2009 roku organizacje kombatanckie, skupione wokół Porozumienia Organizacji Kombatanckich i Niepodległościowych wsparte przez władze samorządowe, zwróciły się do Sejmu o ustalenie dnia 1 marca Dniem Żołnierzy Antykomunistycznego Podziemia. Wsparcie dla tego pomysłu deklarowały Kluby Parlamentarne Prawa i Sprawiedliwości oraz Platformy Obywatelskiej. Inicjatywę ustawodawczą w sprawie ustanowienia dnia 1 marca świętem państwowym podjął w 2010 roku prezydent Lech Kaczyński. Projekt wsparł jego następca Bronisław Komorowski. Przy wsparciu Fundacji "Polska się upomni" oraz zaangażowaniu historyka Jana Żaryna ustawa stanowiąca dzień 1 marca świętem państwowym została przyjęta przez parlament i wpisana do Dziennika Ustaw w dniu 15 lutego 2011 roku.
Szeroko zakrojoną działalność edukacyjną w zakresie restaurowania pamięci o Żołnierzach Wyklętych prowadzi Instytut Pamięci Narodowej, dzięki któremu ukazała się duża liczba publikacji historycznych opisujących dzieje niepodległościowego podziemia. Ważną rolę w przywracaniu pamięci o bohaterach tamtych lat odegrał śp. Janusz Kurtyka - tragicznie zmarły w katastrofie smoleńskiej prezes IPN.
Ustalona Narodowym Dniem Pamięci Żołnierzy Wyklętych data 1 marca nie jest przypadkowa. Upamiętnia ona stracenie z rąk funkcjonariuszy Urzędu Bezpieczeństwa kierownictwa IV Komendy Zrzeszenia "Wolność i Niezawisłość". Do dramatycznego wydarzenia doszło w 1951 roku, kiedy to zamordowani zostali ppłk Łukasz Ciepliński, mjr Adam Lazarowicz, por. Józef Rzepka, kpt. Franciszek Błażej, por. Józef Batory, Karol Chmiel i mjr Mieczysław Kawalec.
Krzysztof Gędłek
